«STIR qanday olinadi?» degan savolning javobi koʻpchilikni hayron qoldiradi: jismoniy shaxsga uni olish kerak emas. 2021-yil 1-iyuldan soliq organlari jismoniy shaxslarni alohida soliq raqami bilan emas, JShShIR — jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami boʻyicha hisobga oladi. Yaʼni sizning soliq raqamingiz allaqachon mavjud va u ID-kartangizda yozilgan. Qolgani — uni qayerdan koʻrish va qayerda ishlatishni bilish.
Nima oʻzgargan
Ilgari soliq organi har bir jismoniy shaxsga alohida toʻqqiz xonali STIR berardi va uni qogʻoz guvohnoma bilan tasdiqlardi. 2021-yildan bu tartib bekor qilindi: hisobga olish yagona raqam — JShShIR boʻyicha yuritiladi. U 14 xonali va ID-kartada koʻrsatilgan — raqamni qayerdan topish haqida alohida material bor.
Amaliy oqibati ikkita. Birinchisi: yangi raqam olish uchun hech qayerga bormaysiz. Ikkinchisi: sizdan qogʻoz «STIR guvohnomasi» talab qilinsa, bu eskirgan talab — bank ham, ish beruvchi ham, davlat organi ham raqamni bazadan oʻzi oladi.
Oʻz raqamingizni qanday bilib olasiz
- my.gov.uz portalidagi «STIR aniqlash» xizmatini oching. Xizmat bepul, roʻyxatdan oʻtish shart emas.
- Hujjat turini tanlang va maʼlumotlarni kiriting: seriya va raqam hamda tugʻilgan sana.
- Javob darhol chiqadi. Chiqqan raqamni ID-kartadagi JShShIR bilan solishtiring — ular bir xil boʻlishi kerak.
Agar maʼlumotlar mos kelmasa yoki xizmat hech nima topmasa, sabab odatda hujjat almashtirilganida boʻladi: eski pasport bazadan chiqarilgan, yangi ID-karta esa hali bogʻlanmagan. Bunday holatda Soliq qoʻmitasining axborot markaziga murojaat qiling — 1198 yoki +998 71 202 32 82.
STIR bilan bogʻliq ishni bir marta yopish
Belgilar brauzerda saqlanadi. Jismoniy shaxsga alohida STIR berilmaydi — quyidagi yoʻl aynan shuning uchun qisqa.
Raqamni aniqlash
Qayerda kerak boʻladi
Notoʻgʻri boʻlsa
Agar sizdan «STIR guvohnomasi» qogʻoz holida talab qilinsa — bu eskirgan talab: 2021-yil 1-iyuldan jismoniy shaxslar soliq organlarida JShShIR boʻyicha hisobga olinadi.
Raqam qayerda kerak boʻladi
| Holat | Nima boʻladi |
|---|---|
| Ishga kirish | Buxgalteriya raqamni JShShIR sifatida oladi; alohida guvohnoma soʻralmaydi |
| Daromad deklaratsiyasi | Deklaratsiya oʻsha raqam ostida topshiriladi va soliq shaxsiy kabinetida koʻrinadi |
| Bankda hisob ochish | Bank raqamni bazadan oladi, sizdan faqat hujjat soʻraladi |
| Mol-mulk va yer soligʻi | Hisob va qarzdorlik JShShIR boʻyicha topiladi — «Soliq» ilovasida ham shunday |
| YaTT roʻyxatdan oʻtishi | Tadbirkorlik faoliyati oʻsha raqam ostida yuritiladi, yangi raqam berilmaydi |
Yuridik shaxsning STIRi — boshqa masala
Tashkilotga hamon alohida toʻqqiz xonali STIR beriladi: u davlat roʻyxatidan oʻtkazilganda belgilanadi va shartnomalarda, hisob-fakturalarda, bank rekvizitlarida koʻrsatiladi. Kontragentning raqamini tekshirmoqchi boʻlsangiz, u ochiq maʼlumot — nomi yoki STIRi boʻyicha rasmiy soliq xizmatlari orqali qidiriladi.
Shuning uchun «STIR» soʻzi ikki xil maʼnoda ishlatiladi: jismoniy shaxs uchun bu JShShIR, yuridik shaxs uchun — alohida toʻqqiz xonali raqam. Hujjat toʻldirayotganda qaysi biri soʻralayotganiga eʼtibor bering.
Maʼlumot notoʻgʻri chiqsa
Ism-familiya yoki tugʻilgan sana notoʻgʻri koʻrsatilsa, xatoni soliq organi emas, aholi hisobi bazasi tuzatadi — murojaat soliq organiga boʻladi, u bazalar bilan ishlaydi. Ikkita raqam chiqib qolsa (eski STIR va JShShIR), ularni birlashtirishni soʻrang: aks holda toʻlovlaringiz ikki hisobga boʻlinib ketishi mumkin.
Chet el fuqarosi Oʻzbekistonda daromad olsa yoki mol-mulkka ega boʻlsa, u ham soliq organida hisobga olinadi va unga identifikatsiya raqami beriladi; murojaat soliq organiga yoki Davlat xizmatlari markaziga boʻladi.
STIR haqida koʻp soʻraladigan savollar
Jismoniy shaxsga STIR qanday olinadi?
Alohida olinmaydi. 2021-yil 1-iyuldan jismoniy shaxslar soliq organlarida jismoniy shaxsning shaxsiy identifikatsiya raqami — JShShIR boʻyicha hisobga olinadi. Yaʼni sizning soliq raqamingiz allaqachon bor, uni faqat bilib olish kerak.
Oʻz raqamimni qayerdan bilaman?
my.gov.uz dagi «STIR aniqlash» xizmati orqali: hujjat turi, seriyasi va raqami hamda tugʻilgan sanani kiritasiz va raqamni darhol olasiz. Xizmat bepul. JShShIR ID-kartada ham yozilgan — 14 xonali raqam.
Eski STIR ishlaydimi?
2021-yilgacha berilgan toʻqqiz xonali STIR bazada saqlanib qolgan va eski hujjatlarda uchraydi, lekin yangi operatsiyalarda JShShIR ishlatiladi. Ikkita raqam chalkashlik keltirsa, soliq organidan ularni birlashtirishni soʻrang.
Qogʻoz guvohnoma kerakmi?
Yoʻq. Bank, ish beruvchi va davlat organlari raqamni bazadan oʻzi oladi. Sizdan «STIR guvohnomasi» qogʻoz holida talab qilinsa, bu eskirgan talab.
Chet el fuqarosi uchun qanday?
Oʻzbekistonda daromad oladigan yoki mol-mulkka ega chet el fuqarosi soliq organida hisobga olinadi va unga identifikatsiya raqami beriladi. Murojaat soliq organiga yoki Davlat xizmatlari markaziga boʻladi.
Yakka tartibdagi tadbirkorga alohida raqam beriladimi?
Yoʻq, YaTT ham oʻsha JShShIR ostida yuritiladi. Yuridik shaxsga esa alohida toʻqqiz xonali STIR beriladi — bu boshqa raqam.
Maʼlumotlar notoʻgʻri chiqsa?
Ism-familiya yoki tugʻilgan sana notoʻgʻri boʻlsa, soliq organiga murojaat qiling: maʼlumot aholi hisobi bazasidan keladi va tuzatish oʻsha yerdan yuritiladi. Maslahat uchun 1198 yoki +998 71 202 32 82.
Читайте также
Tugʻilganlik haqida guvohnoma: qayd etish tartibi, hujjatlar va takroriy guvohnoma
Rasmiy sayt emasNova Digital — mustaqil nashr. Biz my.gov.uz bilan bogʻliq emasmiz va bu tashkilot nomidan ish yuritmaymiz. Tizimga kirish,…
Majburiy avtosugʻurta 2026: polis narxi, 80 mln qoplama va onlayn rasmiylashtirish
Rasmiy sayt emasNova Digital — mustaqil nashr. Biz my.gov.uz bilan bogʻliq emasmiz va bu tashkilot nomidan ish yuritmaymiz. Tizimga kirish,…
Avtomobilni roʻyxatdan oʻtkazish 2026: YHXB toʻlovlari va davlat raqami narxi
Rasmiy sayt emasNova Digital — mustaqil nashr. Biz my.gov.uz bilan bogʻliq emasmiz va bu tashkilot nomidan ish yuritmaymiz. Tizimga kirish,…